Artikelen

Afspraken die naadloos in elkaar overgaan, of digitale vergaderingen waarin je toch ook bezig bent met iets anders. Het zal je niemand geheel onbekend in de oren klinken, na meer dan een jaar van gedwongen thuiswerken. Schrijver Anne van den Dool over de mens als digitale tussenschim.

Voor het eerst in bijna een decennium staat de vrouwelijke blik dit jaar voor het voetlicht wanneer de prestigieuze Oscar-filmprijzen in de vroege ochtend van 26 april worden uitgereikt. Toch klopt er ergens iets niet.

Een op de tien patiënten in Nederland krijgt te maken met een medische misser. Het overkwam ook journalist Rinke van den Brink. In Brainwash Talks betoogt hij dat dat, met de juiste keuzes, anders kan.

Sommige mensen lijken een kompas in hun hoofd te hebben, anderen zouden in hun eigen broekzak nog verdwalen. Schrijver Nikki Dekker weet hoe lastig het kan zijn om de weg vinden.

Hoe het met ons gaat? Fokking druk natuurlijk! Druk zijn is synoniem voor succesvol zijn. Maar de moordende prestatiedruk van deze tijd maakt dat je al snel over je eigen grenzen heengaat. Met chronische stress en burn-outs tot gevolg. Waarom verliezen we ons zo in ons werk? En hoe zorgen we dat werk de moeite waard blijft, zonder aan stress ten onder te gaan? Op 25 april spreekt psycholoog Thijs Launspach daarover tijdens het Brainwash Weekend: Tomorrrow's Economy.

Seks is niet simpelweg een uiting van natuurlijk verlangen. Was het maar zo! Hoe we seks hebben en hoe we onze seksualiteit beleven is het resultaat van allerlei ideeën, opvattingen en verwachtingen die voortkomen uit heel specifieke historische, religieuze en culturele omstandigheden. Om dat te begrijpen kan het inzichtelijk zijn te kijken naar andere culturen, zoals antropologen doen. Een antropologische bespreking van een specifiek voorval met hijra's in India is dan een mooie les over gender en seksualiteit.

'De man is uit de mode', schrijft oud-journalist en schrijver Maarten Huygen in zijn onlangs verschenen boek Het nut van de man. Er is volgens hem veel oog voor de schadelijke kanten van mannelijkheid en voor hun oververtegenwoordiging in misdaad, seksueel misbruik en geweld. Maar staan daar ook voordelen tegenover, en wat zijn die dan?

Veel verschillen tussen man en vrouw zijn niet cultureel, maar juist biologisch bepaald, stelt neurowetenschapper Iris Sommer. In Brainwash Talks geeft ze een kijkje in het vrouwenbrein.

Van werken via Teams of Zoom, het bezorgen van een pakketje of boodschappen, tot algoritmes die voorspellen of je besmet bent met het coronavirus. Door de pandemie heeft digitalisering een vlucht genomen, betoogt filosoof en senior wetenschapper bij de WRR Haroon Sheikh. Eerst als redding, maar inmiddels wordt ook de afhankelijkheid zichtbaar.

Tegenspraak is belangrijk om machtsmisbruik te voorkomen. Maar in tijden van crisis wordt kritiek als deloyaal gezien, zegt filosoof Tinneke Beeckman. Dan liggen corruptie en wanbeleid op de loer. We spreken haar over macht en tegenmacht, vrijheid en burgerlijke ongehoorzaamheid, en verdeeldheid in de samenleving.

Voor seculieren is het vloeken in de kerk: het idee dat het christelijke geloof ons daadwerkelijk verder brengt als het gaat om grote levensvragen. Maar de nieuwe film Saint Maud compliceert de kwestie.

Bijna niets zo gepolariseerd en gepolitiseerd als de grap, weet humoronderzoeker Dick Zijp. In Brainwash Talks bespreekt hij de kracht van de lach.

Voor het grote geld kwam ze al nooit, maar dat ze vorig jaar als sociaal advocaat moest stoppen omdat ze er zelf geen normaal inkomen meer uit kon halen, was ronduit cru. Terwijl de vraag naar sociale rechtsbijstand groot was, kon ze geen advocaat vinden die het stokje van haar wilde overnemen. Gerritsen: 'Het is heel onaantrekkelijk om als advocaat in dat gat te springen. Nieuwe aanwas is er niet. Als het zo doorgaat is er straks niemand meer over.'

Vroeg pieken is het nieuwe doorhalen. De race om de jongste te zijn wordt in alle branches gestreden: van boekenbusiness tot evenementensector, van politieke arena tot ict-handel, ziet schrijver Anne van den Dool.

Afgelopen weekend was de allerlaatste Zondag Met Lubach. De rek was eruit, je kunt je maar over zoveel onderwerpen boos maken. Het satirisch programma is alom bewierookt, en kreeg de afgelopen jaren steeds meer macht toegeschreven. Dat laatste is zowel terecht als overdreven.

Eenzaamheid wordt een pandemie genoemd, een virus, dat steeds meer slachtoffers maakt. In Brainwash Talks laat filosoof Marjan Slob zien dat het anders is.

'Ik wil dichter zijn, dichter bij mezelf, maar ook dichter bij jou', klinken de poëtische woorden van Gershwin Bonevacia, stadsdichter van Amsterdam. Zijn opkomst is stormachtig te noemen, maar ging door zijn dyslexie niet vanzelf. Toch heeft het worstelen met woorden hem tot vindingrijke woordkunstenaar gemaakt. Aan de hand van muziek spreekt hij met Johan Fretz.

Nadenken. Dat gaat hij doen, de nieuwe Denker des Vaderlands Paul van Tongeren. We spraken de emeritus-hoogleraar ethiek over zijn werk, zijn nieuwe functie en over de grootste filosofische vragen van onze tijd.