Artikelen

Als kind keek sociaalwetenschapper Linda Duits graag naar turnen op tv. In de jaren 80 domineerden de meisjes uit communistische landen. Oneerlijk, mopperde haar vader dan. Die meisjes werden gedwongen tot een oneigenlijk trainingsregime waarmee 'wij' niet konden concurreerden. Alsof topsport in Nederland een vrije keuze is.

In het land waar iedere zandkorrel door mensenhanden is gegaan, hebben we een moeizame relatie met wildernis. Het 'oermoeras' in het Markermeer, de wolf in Nederland en een kunstwerk van herman de vries laten zien hoe moeilijk het is om niets te doen.

Via media, mobiliteit of migratie: meer dan ooit komen we in contact met de veelheid aan talen die onze wereld rijk is, ziet ook taalkundige Wim Vandenbussche. Maar niet al die talen worden hetzelfde gewaardeerd.

We moeten klimaatcriminelen vervolgen op basis van het geweld dat zij in het verleden en het nu plegen, vindt propagandawetenschapper en beeldend kunstenaar Jonas Staal. Niet alleen voor slachtoffers vandaag, maar ook in de toekomst. In zijn nieuwste tentoonstelling The Court for Intergenerational Climate Crimes (CICC) komen Unilever, ING, Airbus en de Nederlandse staat voor een tribunaal, om hen aan te klagen voor intergenerationele klimaatmisdaden.

Lange wachtlijsten, zorgmedewerkers die al voor de coronacrisis overbelast waren en mantelzorgers met een burn-out. De gezondheidszorg kraakt. Ondertussen sporten en yogaën we ons suf om onszelf gezond te houden. Dat duidt op een fikse zorgcrisis, volgens socioloog Emma Dowling.

In spelletjesprogramma's als De Dansmarathon zien we de problemen van onze tijd terug: de kloof tussen rijk en arm en de reflex van the winner takes all. De vraag rijst waarom we met zoveel plezier naar dit alles kijken.

Schrijver Nikki Dekker was zenuwachtig voor de 7 kilometer die ze ging zwemmen in de Middellandse Zee. Maar waar was ze nou helemaal bang voor? Ze hoefde alleen maar te blijven zwemmen.

Ze worden verdreven van hun land, om plaats te maken voor een palmolieplantage, of mijnbouw, ziet activist en oud-militair Raki Ap. En dat terwijl inheemse volkeren een sleutel vormen in de strijd tegen klimaatverandering.

Van klassiekers als Pickpocket en Bonnie and Clyde tot de nieuwste James Bond: films kijken maakt gelukkig, stelt filmjournalist Gawie Keyser in het gelijknamige boek Kijken maakt gelukkig. Hoe film ons leert om beter te leven.

Het verband tussen biologische en culturele diversiteit wordt steeds meer onderkend, schrijft journalist Addie Schulte, na een fietstocht door de Duitse Eifel. Zoals biodiversiteit noodzakelijk is voor de natuur om te overleven, zo kunnen we ook niet zonder culturele diversiteit.

We reflecteren graag op de Nederlandse cultuur. Individualistisch, gezellig, vrijgevochten. Vaak gaat het dan over seks. In die zin is het logisch dat media regelmatig de vraag stellen of we niet verpreutsen. Dat gebeurt ook in de HUMAN-serie Naakt!.

'Complotdenkers zijn niet dom of gek, maar kwaadaardig', zegt techniekfilosoof Cees Zweistra. In zijn boek Waarheidszoekers beschrijft hij hoe complotdenkers zich afkeren van de werkelijkheid en hun eigen parallelle wereld bouwen. Ze kiezen volgens hem welbewust voor de leugen, en daarmee voor het kwaad. En dat is niet zonder gevaar. Aan de hand van muziek spreekt hij erover met Johan Fretz in de HUMAN-podcast Brainwash.

De mens is veel te ingewikkeld om in labels en modellen te vatten, ziet psychiater Floortje Scheepers. Tijd dat we die complexiteit durven te omarmen.

In zijn nieuwe boek Waarom we de wereld niet rond kunnen krijgen. Pleidooi voor inconsequentie betoogt filosoof Frank Meester dat het oké is om niet consequent te zijn. 'Het boek zou je als volgt kunnen samenvatten: de mens is een hokjesdenker, maar het lukt nooit om het allemaal in hokjes te denken.'

Volgens politiek filosoof Dick Timmer moeten we ons de vraag stellen of de extreme rijkdom moreel te rechtvaardigen is. Wat hem betreft is het antwoord duidelijk: nee, er moet een grens gesteld worden.

In verhalen over echtscheiding gaat het altijd over de kernvraag: hoe blijft die Grote Liefde bestand tegen de sleur van het alledaagse? Een antwoord komt uit een verrassende hoek: de nieuwe James Bond, dé romantische film van nu.

Lang had acteur en theatermaker Sachli Gholamalizad haar twijfels over het moederschap. Haar angst? Dat ze onverwerkte trauma’s door zou geven.

Ze zijn onzichtbaar en tegelijkertijd onmisbaar: de werkende klasse die onze samenleving draaiende houdt. Ze zorgen voor onze kinderen, onze gezondheid en onze leefruimtes, maar zelf worden zij vergeten, onderbetaald, eerder ziek, en gaan ze eerder dood. Vuilnisman Marco Groenewoud en schoonmaker Khadija Tahiri-Hyati zetten zich in voor verandering, voor zichzelf en anderen. Tahiri: 'Ik ken geen enkele collega die tot de laatste dag voor het pensioen gewerkt heeft. Tegen die tijd zijn ze ziek of overleden.'